Voor de inhoud van mijn bijzondere boekjes gebruik ik bij voorkeur duurzaam en circulair papier dat bovendien lokaal geproduceerd is. Het papier waar ik graag mee werk, is allemaal goed verwerkbaar en beschrijfbaar en allemaal hebben ze hun eigen bijzondere uitstraling. Daar komt nog bij dat ze er leuk ‘natuurlijk’ uitzien door de mooie zachte kleuren en de interessante vezeltjes. Daarnaast heb ik ook ander mooi papier zoals het tekenpapier Accademia van Fabriano en het off white papier BIO TOP 3. Bij mijn workshops kun je al mijn soorten papier zien en voelen en dan kiezen waar je je eigen bijzondere boekje mee gaat maken.

Gramsgewicht

Eerst even een uitleg over het gramsgewicht waar men papier mee aanduidt. Als het papier ’80 grams’ is, wil dat zeggen dat het papier per vierkante meter 80 gram weegt. Zo gaat dat ook voor andere gewichten zoals 90 of 125 grs. Soms wordt er ook nog ‘m2’ bij gezet: per vierkante meter. Maar dat staat er niet altijd bij. Als het papier wat zwaarder is, meer dan 180 gram per vierkante meter, noemt men het meestal karton.

Olifantsgras

Een van de papieren die ik gebruik, is papier met Olifantsgras. Dit papier wordt in Nederland geproduceerd door Vibers. De ecologische voetafdruk is laag omdat het gebruikte water in de fabriek wordt gerecycled. Olifantsgras is een gewas dat per hectare erg veel broeikasgassen (CO2) kan opnemen. Daarbij is het jaarlijks te oogsten omdat het snel groeit en het kan zonder kunstmest en bestrijdingsmiddelen prima gedijen, zelfs op hele arme gronden. Ik heb twee soorten van dit papier op voorraad: 90 grams en 120 grams.

Tomatenplanten

Een andere soort papier is gemaakt met resten van tomatenplanten uit de Zuid-Hollandse kassen. Dit papier (125 grams) heet Valorise, en komt uit de Gelderse papierfabriek van Schut papier. Volgens dit bedrijf bestaat afval niet en daarom gebruiken ze uit Nederland verschillende onbenutte vezelrijke organische materialen, waar ze bijzonder en mooi papier van maken. Circulair ondernemen dus en verder let Schut Papier niet alleen op duurzaamheid van de producten, maar heeft dit bedrijf ook bijzondere aandacht voor een milieuvriendelijke manier van produceren.

Tulpenbollen

Dat de papierfabriek in het Gelderse Heelsum ook mooi papier van tulpenbollen kan maken, bleek toen een bollenteler uit Noord-Holland iets wilde doen met de uitval (overschot) van zijn tulpenbollen. Samen met zijn zwager en met medewerking van de Coöperatieve Nederlandse Bloembollencentrale (CNB) lanceerden ze het tulpenbollenpapier. Hoe die productie van het papier in zijn werk gaat, kun je zien in dit filmpje. Het super-Hollandse papier dat ik sinds kort ook tot mijn werkvoorraad mag rekenen, heeft een gramsgewicht van 120 en is ook erg geschikt voor de vulling mijn notitieboekjes. En een ondernemer in wenskaarten gebruikt heel passend de zwaardere versie van het tulpenbollenpapier voor mooie bloemenkaartjes bij bloemisten. Een mooi papier met een mooi verhaal.

Suikerbieten

Een ander mooi circulair verhaal gaat over nog weer een ander oer-Hollands product: de suikerbiet. Bij de productie van suiker blijft als restproduct suikerbietenpulp over. Door suikerbietenpulp te gebruiken voor het maken van papier, wordt er veel bespaard op het gebruik van bomen. Papierfabriek Crown Van Gelder in Velsen heeft dit laten onderzoeken en het bleek dat suikerbieten veel bruikbare cellulosevezels bevatten. De grondstof komt ook van dichterbij dan de bomen, want de papierfabriek gebruikt de pulp van suikerfabrieken binnen een straal van 150 kilometer, dus dat is ook weer milieuwinst. Leuk om te weten dat de kilopakken van Van Gilse kristalsuiker tegenwoordig dit suikerbietenpapier als milieuvriendelijker jasje hebben.

Als notitiepapier is het suikerbietenpapier ook heel geschikt. Het is oersterk en behoorlijk taai. Daar kwam ik achter bij het prikken van de naaigaten. De naam van dit papier is Crown Native en het weegt 90 gram per vierkante meter. Voor papierfabriek Crown Van Gelder maakte ik een serie notitieboekjes van wat ik kreeg opgestuurd om het papier voor mijn boekjes uit te proberen. De omslagen komen van een grote verpakkingszak voor de voedingsmiddelenindustrie. Mooi weer teruggerecycled!

Karton, cacaoschillen en spijkerbroeken

Van de bovenstaande lokale papiersoorten gebruik ik ook de zwaardere varianten (180, 250 en 350 grams). Dit circulaire karton komt heel goed van pas voor omslagen van mijn bijzondere boekjes omdat het mooi en stevig is. Hiernaast gebruik ik ook nog mooi gekleurd circulair karton. Schut papier ontwikkelt en produceert ook nog ander circulair papier met vezels van bijvoorbeeld cacaodoppen en oude spijkerbroeken.

Deze soorten hebben mooi klinkende namen: Cocoality en Denimized. Allebei sterk, fijn te verwerken en met een bijzondere uitstraling! Het cacaopapier heeft leuke stippeltjes en het jeanspapier is een beetje zacht, je voelt de vezeltjes van de stof. Heel geschikt om er bijzondere boekjes mee te maken!

Olifantenpoep

Dan heb ik nog meer circulaire papiertjes voor mijn notitieboekjes in gebruik, maar die komen niet uit Nederland. Toch vind ik deze soorten ook mooi en ze hebben wel een milieubewust concept. Van olifantenpoep wordt in Sri Lanka en andere Aziatische landen al langer papier gemaakt, waardoor de olifanten én de mensen er beter van worden. Bovendien hoeven ze daarom minder bomen te kappen.

Het papier dat ik in huis heb komt uit Engeland en is gemaakt met watermolenenergie en de olifantenpoep komt uit dierentuinen. De half verteerde vezeltjes zijn nog te zien en dat is fascinerend. Het is mooi ‘rusiek’ papier en ik heb er drie soorten/kleuren van.

Landbouwafval

Een ander circulair papier dat ik gebruik is van PaperWise en komt weliswaar van nog verder weg (Zuid-Amerika), maar is wel gemaakt van 100% landbouwafval en wordt klimaatneutraal geproduceerd. Het heeft behoorlijke milieuvoordelen en is bovendien sociaal verantwoord. Het mooie lichtbruine papier dat ik gebruik voor printafdrukken is ook geschikt voor notitieboekjes. Het soort dat ik in voorraad heb weegt 72 gram.

Zelf papier maken

Een deel van mijn eigen papieren snijafval bewaar ik om er weer opnieuw papier van te maken. Dat is leuk om te doen, vooral omdat ik mijn eigen afval ook weer hergebruik. Als je zelf papier en karton maakt, kun je zelf bepalen hoe het eruit komt te zien. Dat hangt af van wat je erbij doet. Zo kun je heel leuk papier maken met toevoegingen van restjes wol, bloemblaadjes enzovoort. Vorig jaar heb ik een workshop gevolgd bij Ineke Donker van Korau, Haar eigen handgeschepte papier en kaarten maakt ze van pulp van gebruikte koffiebekers en melkpakken en voegt daar allerlei organisch materiaal aan toe, ook fruit en groenten. Behalve papier maakt ze van de pulp ook bijzondere sieraden en kommen.